بهداشت روان در حوادث طبيعی

امدادگر گرامی، شما در لحظه ها و روزهای نخست هر فاجعه ای با افرادی مواجه هستيد که وقايع دردناکی را پشت سرگذاشته، احتمالا ساعاتی را تنها زير آوار مانده اند، مرگ را بارها از نزديک لمس کرده، شايد شاهد اجساد يا مرگ نزديکان و از دست دادن همسايگان، دوستان، همبازی ها يا حتی عزيزان خود بوده اند.
احساس درماندگی شديد، بهت، وحشت، از دست دادن همه چيز و احساس گناه از مسايل شايع اين عزيزان است؛ احساس گناه از اينکه او زنده مانده است و عزيزان ديگر از دست رفته اند؛ احساس تقصير که شايد ميتوانستم کمک کنم ولی کوتاهی کردم؛ احساس خشم و عصبانيت حتی نسبت به تقدير، مقدسات دينی و خداوند که چرا اين اتفاق بايستی برای ما می افتاد...
در ساعتها و روزهای اول حادثه، کسانی که با شما در تماس قرار ميگيرند مراحل اول يا دوم واکنش عزا و از دست دادن را طی ميکنند که لازم است با آن آشنا باشيد:

مرحله اول: شوک ناباوری
در اين مرحله فرد نشانه ها و هيجانات زير را از خود نشان ميدهد:
·گيجی و منگی و بهت زدگی
·فراموشی و انکار مشکل و فاجعه
·نداشتن هيجان، گريه و واکنش
مرحله دوم: خشم
در اين مرحله فرد علايم زير را از خود نشان ميدهد:
·احساس ناکامی و درماندگی
·تحريک پذيری و عصبانيت
خشم نسبت به اطرافيان، امدادگران و کارکنان پزشکی
·خشم و تهاجم نسبت به مسئولين و مقدسات
·خودزنی، جيغ و بيقراری
علائم فوق در روزها و هفته های اول کاملا طبيعی و قابل انتظار ميباشد. برای کمک به حادثه ديدگان ميتوان از توصيه های زير کمک گرفت:
1- به افراد اجازه دهيد که در صورت امکان جنازه عزيزانشان را ببينند.
2- فرصت سوگواری و گريه و زاری را برای داغداران حادثه فراهم کنيد. شرايطی را فراهم کنيد که آنها بتوانند به راحتی و بدون مانع عزاداری کنند.
3- سعی کنيد افراد حادثه ديده دور هم جمع شده و با هم عزاداری کنند؛ ارتباط داشته باشند و به هم کمک کنند.
4- به فرد اجازه و فرصت صحبت کردن بدهيد، ولی در صورت عدم تمايل وی را مستقيما وادار به صحبت نکنيد.
5- به صحبتها و پاسخهای افراد به دقت گوش فرا دهيد و با وی همدلی کنيد.
6- هنگام صحبت با قربانيان عجله نکنيد، بگذاريد آنها بدانند تا هر وقت که بخواهند، شما آنجا خواهيد بود.
7- از سکوت نهراسيد، اما بتدريج و آرام سعی کنيد به بهانه های مختلف به افراد ساکت نزد
يک شده، ابراز حمايت و کمک کرده يا از آنها در کارها کمک بخواهيد.
8- قربانيان چنين حوادثی اغلب نياز دارند داستان فاجعه را بارها و بارها بازگو کنند شما ميتوانيد با سوالات بجا و مناسب با استفاده از روشهای مناسب گوش دادن مثل توجه کردن، نگاه کردن و تکرار جملات اين فرايند و تخليه هيجانی آنها را ادامه دهيد.
9- به افراد اطلاعات صحيح بدهيد. گاهی ممکن است وسوسه شويد که در مورد سلامت وابستگان به آنها اطمينان دهيد. اين کار فقط ناراحتی و واکنش فرد را به تاخير مياندازد. در صورت امکان فرد را به مرکز اطلاع رسانی مربوط به مجروحان هدايت کنيد.
10- از دادن قول و وعده های بيجا به شدت پرهيز کنيد. مثلا به قربانيان اطمينان بيجا ندهيد. بهترين جمله ميتواند اين باشد: "درست است که اوضاع مثل سابق نخواهد شد ولی مثل الان هم نمی ماند".
11- اين افراد ممکن است احساسات و واکنشهای مختلف و گاهی عجيب نشان دهند. تمام اين احساسات و واکنشها را بپذيريد و عکس العمل منفی نشان ندهيد.
12- حتی اگر قربانيان مواردی از رفتارهای نادرست و حتی غير اخلاقی در زمان حادثه را برای شما نقل مي کند (مثلا بجای نجات فرد ديگر، خودش يا اموالش را نجات داده است) به هيچ وجه قضاوت و سرزنش نکنيد.
13- به قربانيان توضيح دهيد که از آنها چه انتظاری ميرود و آنها بايد چه انتظاری از ديگران داشته باشند؛ مثلا از آنها انتظار ميرود که با کادر درمانی همکاری کرده يا در جهت آرام کردن اعضای خانواده بکوشند و يا در اردوگاه کارهای شخصی را انجام دهند.
14- با قربانيان به نحو حمايت کننده ای رفتار کنيد ولی اصرار نکنيد که فرد حتی احساس "خوبی" داشته باشد.
15- سعی کنيد از وابسته شدن فرد به خودتان جلوگيری کنيد.
16- به افراد توضيح دهيد که واکنشهای شديد و ناراحت کننده ايشان طبيعی و بخشی از فرآيند سوگ و سير عزای طبيعی ميباشد.
17- شرکت در مراسم مذهبی و دعا در حفظ سلامت روانی حادثه ديدگان تقش بسزايی دارد.
18- افراد خانواده و بخصوص کودکان را تا حد امکان از همديگر جدا نکنيد.
19- شرايط و فرصتی را برای بازی کردن و سرگرم شدن برای کودکان فراهم کنيد.


فرهاد شرف پور مربی امداد و نجات
برای تماس با من با پست الكترونيك
mosaferaseman2002@yahoo.com

/ 0 نظر / 7 بازدید